Het aangeleverde overzicht is aanzienlijk beter onderbouwd dan de eerdere AI-antwoorden suggereerden. Gemeentelijke bouwdossiers bevatten voor vrijwel alle opgenomen adressen precies de genoemde vergunning-/bouwjaarcombinaties. Bij nummer 20 steunt 1926 op het dubbelhuisonderzoek van HVHB; een zelfstandig origineel digitaal dossier is niet gevonden. Nummer 11 heeft naast 1926/1928 een tweede dossier uit 1928/1929. De BAG registreert geregeld een ander jaar. Een gemeentelijk metadata-bouwjaar is bovendien nog geen afzonderlijk bewezen opleverdatum.
20: jaar via HVHB-onderzoek naar dubbelhuis 18–20.
Dossiers, bouwers en architecten
Postlaan 2
Het dossier uit 1964 gaat over de inrichting van een magazijn met werkplaats. Een later dossier heet verbouwing tot huisartsenpraktijk (vergunning 1994, bouwarchief 1995). Het BAG-jaar 1994 bewijst daarom geen volledige nieuwbouw. De relatie met het vroegere badhuis is niet vastgesteld.
Het gemeentelijke dossier vermeldt 1922/1923. Op de oorspronkelijke tekening staat R. Jorritsma als aanvrager. De historische beschrijving noemt bouw in eigen beheer in 1922; BAG registreert 1920. Het dossier bevat bovendien een ouder plan uit 1920. Geen van deze jaren is op zichzelf een bewezen opleverdatum.
Architect: Niet vastgesteld. Bouwer: R. Jorritsma — volgens historische publicatie. Oorspronkelijke tekening / dossier. Hans Krol, historische beschrijving (2013).
Postlaan 5–11
Het ontwerp voor drie dubbele woonhuizen hoort bij Postlaan 5, 7, 9 en 11, Dr P Cuyperslaan 23 en Lieven de Keylaan 22. Het bouwarchief geeft 1926/1928. De oorspronkelijke tekening is ondertekend door Jac. Dekker jr. Voor nummer 11 bestaat óók een afzonderlijk ontwerp uit 1928, met bouwjaar 1929 in het archief. Daardoor is 1928 bij nummer 11 geen eenvoudige bewezen fout.
Het oorspronkelijke plan omvat drie woningen. Het gemeentelijke bouwarchief vermeldt vergunningjaar 1923 en bouwjaar 1924. In 1925 volgen plannen voor drie schuurtjes. De lokale historische publicatie noemt Jorritsma als bouwer; zijn uitvoeringscontract is niet gevonden.
Architect: Niet vastgesteld. Bouwer: R. Jorritsma — volgens historische publicatie. Oorspronkelijke tekening / dossier. Hans Krol, historische beschrijving (2013).
Postlaan 13–15
De gemeentelijke gegevens noemen vergunning en bouwjaar 1928. De tekening is gedateerd Overveen, juni 1928. Een tweede blad behandelt details en doorsneden; in 1929 volgen garages. Het handschrift is geen voldoende grond om een architectennaam te raden.
Ontworpen als bondsgebouw met conciërgewoning. Het archief vermeldt 1926/1926. Een eigentijdse krant bevestigt inwijding op zondag 7 november 1926, ook de datum op de gedenkplaat. Het monumentenonderzoek noemt kunst van Huib de Ru. Opname in dat onderzoek bewijst geen formele monumentenstatus.
Het oorspronkelijke plan voor de dubbele villa vermeldt vergunningjaar 1929 en bouwjaar 1930. Een tekening is gedateerd Overveen, februari 1929. Het archief bevat ook een plan uit 1930 zonder afzonderlijk ingevuld bouwjaar. BAG registreert 1929. Het jaar 1930 uit het startoverzicht past dus bij de gemeentelijke dossiermetadata.
Het onderzoek van de Historische Vereniging beschrijft het dubbelhuis 18–20 als een ontwerp van Jac. Dekker jr. uit 1926. Voor 18 is een oorspronkelijk dossier 1926/1926 aanwezig. Bij 20 bevat de geraadpleegde digitale adreslijst alleen een later opslagdossier uit 1986. De toeschrijving van 20 steunt dus op het onderzoek naar het dubbelhuis, niet op een zelfstandig gevonden origineel dossier voor 20.
Het gemeentelijke dossier vermeldt vergunningjaar 1925 en bouwjaar 1926. De tekening draagt de datum 9 juni 1925. Een historische publicatie noemt 1925 als bouwjaar. Het oorspronkelijke overzicht 1925/1926 past dus bij het bouwarchief en hoeft niet te worden vervangen door 1925/1925.
Architect: Naam op de tekening nog niet betrouwbaar ontcijferd. Bouwer: Niet vastgesteld. Oorspronkelijke tekening / dossier. Hans Krol, historische beschrijving (2013).
Postlaan 26–28
Op de tekening van het dubbele landhuis staat Huib Tuninga als architect, met de datum april 1926. Het gemeentelijke bouwarchief noemt 1926/1927; BAG 1926. De historische publicatie zegt dat het in 1928 gereed kwam. Die drie gegevens blijven naast elkaar staan: er is geen afzonderlijke opleveringsverklaring gevonden.
Architect: Huib Tuninga — ondertekend ontwerp april 1926. Bouwer: Niet vastgesteld. Oorspronkelijke tekening / dossier. Hans Krol, historische beschrijving (2013).
Postlaan 30–32
Het ontwerpblad noemt Bouwkundig Bureau Van der Leek, Heemstede, november 1928. Het gemeentelijke bouwarchief geeft 1928/1929; BAG 1928. Het oorspronkelijke overzicht wordt door deze archiefregistratie ondersteund.
Het bouwplan hoort bij twee verschillende adressen: Postlaan 34 en Heemsteedse Dreef 61. De gemeentelijke jaren zijn 1929/1929. Het is daarom nuttig ook het aangrenzende Dreef-dossier te raadplegen bij onderzoek naar de opdrachtgever en eerste bewoners.
De rij 63 komt zeer waarschijnlijk overeen met Heemsteedse Dreef 63–65: dat dossier geeft precies 1930/1932. Dit bewijst geen vroegere nummering als Postlaan 63. Gemeentelijk dossier. Postlaan 1 heeft een gemeentelijke lijst met plannen voor post-/telegraafkantoor en latere telefooncentrale. De historische/huidige eenheden en toevoegingen zijn niet volledig gereconstrueerd. Dossierlijst.
Historische bedragen
1928: ƒ11.000–11.500 — Vraagprijs woningen. Vier halve villa’s aan de Postlaan: twee vermeldingen van ƒ11.000 en twee van ƒ11.500. De advertentie noemt geen huisnummers. EHC, 17 augustus, p. 3.
1931: ƒ10.000 / 11.500 — Vraagprijs woningen. Een advertentie noemt beide bedragen bij de Postlaan. ƒ10.000 staat ook onder herenhuizen; dat kan een dubbele rubricering zijn. EHC, 9 oktober, p. 3.
1932: ƒ10.000 — Vraagprijs woning. Een halve villa aan de Postlaan, in een opgave van 14 januari. Geen huisnummer of gerealiseerde koopsom vermeld. EHC, 15 januari, p. 3.
1926: ƒ17.609 — Inschrijving bondsgebouw. Jorritsma’s bod “in massa”. Sietses bood ƒ15.407 én ƒ18.207 in massa. De krant legt het verschil in werkzaamheden niet uit. Geen bewezen eindafrekening. HD, 14 juni, p. 3.
1926: ƒ23.204 — Beschikbare financiering. Beschikbare middelen vóór de aanbesteding van het bondsgebouw. Dit is geen oorspronkelijke bouwsom. HD, 18 mei, p. 10.
1924: ƒ56.000 — Gemeentelijk krediet badhuis. Budget voor het badhuis met badmeesterswoning. De raad verleende dit krediet op 24 juni 1924. De eindafrekening is niet aangetroffen. Raadsbijlage, 19 februari 1925.
1928: ƒ8 / m² — Voorgestelde grondkoop. Circa 44 m² van Jorritsma voor een betere straatmond bij de Dreef; circa ƒ352 is een rekensom, geen afzonderlijk gevonden eindkoopsom. Raadsbijlage, 23 februari.
1962: ƒ49.000 — Verkoop voormalig badhuis. Volgens HeerlijkHeden: perceel van 612 m² aan PTT; leeg opleveren uiterlijk 1 januari 1964. Dit is een verkoopbedrag voor badhuis plus terrein. HeerlijkHeden 2001, p. 144–150.
De daadwerkelijke oorspronkelijke bouwkosten per woonhuis en eerste gerealiseerde koopsommen zijn niet gevonden. De krantenprijzen zijn vraagprijzen zonder huisnummers. Het bod van Sietses van ƒ15.407 mag niet als definitieve kerkbouwsom worden gebruikt. Een vergelijking met Jorritsma moet rekening houden met de aparte massabedragen. De eerdere claim over twintig Turkenburg-woningen voor ƒ90.000 is niet bevestigd en levert geen prijs voor de Postlaan op.
Verhalen en bijzonderheden
Een naam met discussie
Op 21 december 1922 kreeg de geprojecteerde weg van Raadhuisstraat tot Dreef de naam Postlaan. Tates vreesde verwarring met de Oude Posthuisstraat. De voorzitter verwachtte geen probleem. De geraadpleegde besluittekst noemt Pieter Post niet: dat naamgevingsmotief is vooralsnog alleen een secundaire uitleg.
R. Jorritsma was volgens de lokale historische beschrijving timmerman, aannemer en makelaar, gevestigd aan Postlaan 4. De tekening voor 4–6 draagt zijn handtekening als aanvrager. Kranten bevestigen dat hij in 1926 de opdracht voor het bondsgebouw kreeg. Daarmee is hij aantoonbaar een belangrijke speler; niet de bewezen bouwer van ieder huis.
Leden van de Protestantenbond wilden ronde ramen, omdat hun gebouw ook als kerk zou dienen. Tuninga verdedigde rechthoekige ramen als onderdeel van zijn ontwerp. Zo geeft het krantenverslag een zeldzaam inkijkje in een ontwerpvergadering, maanden voordat de kerk werd ingewijd.
H. van Keeken herinnerde zich een aquarium in de wachtkamer van het badhuis. Kinderen namen zeep en een handdoek van huis mee. Op drukke vrijdagavonden konden ze een kwartje krijgen als ze een volwassene voor lieten gaan. Dit is een persoonlijke terugblik, opgetekend in HeerlijkHeden; geen eigentijds exploitatieverslag.
Het badhuis ging op 11 mei 1925 open voor publiek. Schoolkinderen konden zich aanmelden voor kosteloos gebruik op woensdagmiddag. Het gebouw had volgens het historische badhuisonderzoek twintig douches, drie badkuipen en een woning voor de badmeester. De officiële opening was een week eerder, op 4 mei.
De Heemsteder beschreef in 2015 hoe een dochter uit de familie Mooldijk circa 85 jaar aan Postlaan 8 woonde. Haar vader, bouwkundige bij gemeentelijke Openbare Werken, kocht het huis in 1930. Het artikel berust op familieherinneringen. Het noemt geen aankoopbedrag en bewijst niet wie er vanaf de bouw woonde.
Zes huizen in één plan, verdeeld over drie straten
Het plan bij Postlaan 5–11 heet drie dubbele woonhuizen. Dat zijn zes woningen: vier aan de Postlaan, plus Dr P Cuyperslaan 23 en Lieven de Keylaan 22. Alleen zoeken op één straatnaam laat dus een deel van het bouwverhaal buiten beeld.
De gemeente wilde de straatmond bij de Dreef verbeteren. Het voorstel uit februari 1928 betreft circa 44 m² grond van Jorritsma tegen ƒ8 per m². Het gaat om een kleine strook voor de openbare ruimte. Dat bedrag is geen algemene bouwgrondprijs voor alle huizen aan de Postlaan.
Het gemeentelijke ontwerp voor het dubbele landhuis hoort bij Postlaan 34 én Heemsteedse Dreef 61. Ook het raadselachtige nummer 63 in het startoverzicht wijst naar de Dreef: daar bestaat een dossier met precies vergunningjaar 1930 en bouwjaar 1932, voor Dreef 63–65.
De foto van Duitse militairen door de Postlaan is teruggevonden als archiefrecord 5899. Op de achtergrond staat de kerk van de Protestantenbond. Het archief dateert de opname op mei 1945; latere bijschriften verschillen tussen 6 en 7 mei. Daarom gebruiken we de maand als datering. De foto staat groter in de fotogalerij.
Volgens een historisch artikel in De Heemsteder deed ingenieur Herman van Tongeren in een huis aan de Postlaan proeven in de badkamer en een schuur, in de beginjaren van ingenieursbureau Aerodyne. Zijn werk betrof onder meer cyclonen die stof uit luchtstromen afvangen. Het adresboek van 1930 noemt H. van Tongeren, ingenieur, op nummer 26. De combinatie van beroep, naam en straat is een sterke aanwijzing voor dit huis; de precieze plaats van zijn proeven is niet onafhankelijk vastgesteld.
22 unieke fotografische composities zijn geselecteerd uit de gevonden beeldrecords. De bredere catalogus bevat 32 records, inclusief doublures en latere beelden. Bij onduidelijke hergebruikrechten wordt alleen naar de bron verwezen. De inventarisatie is geen garantie dat alle bestaande beelden zijn gevonden.
De Postlaan vanaf de Heemsteedse Dreef — 1940. Straatgezicht met de woningen, een fietser en verkeer. De archiefdatering is 1940, geen bewijs voor een opname rond 1930. NHA / Beeldcollectie gemeente Heemstede, inv. 1316. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
De kerk op de hoek — 1938. Het gebouw van de Nederlandse Protestantenbond bij de Lieven de Keylaan. NHA / Beeldcollectie gemeente Heemstede, inv. 3277. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Het badhuis op een glasnegatief — 18 september 1931. De exacte fotodatum komt uit de catalogus. Het badhuis was al in 1925 in gebruik. NHA / Collectie glasnegatieven Bedrijf Openbare Werken Heemstede, inv. 158. PDM 1.0 — geen auteursrecht. Archiefrecord.
Het badhuis, een andere blik — 1931. Een tweede compositie van het badhuis bij de Lieven de Keylaan; anonieme fotograaf. NHA / Beeldcollectie gemeente Haarlem, inv. 29719. PDM 1.0 — geen auteursrecht. Archiefrecord.
Post en telegraaf aan de straathoek — 1930. Het kantoor op de hoek Raadhuisstraat–Postlaan. Ook de verwijzing naar het badhuis is zichtbaar. NHA / Beeldcollectie gemeente Heemstede, inv. 3348. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Werkzaamheden bij het badhuis — 1931 · catalogusdatering. Bouwmaterialen en open ramen zijn zichtbaar. De catalogus noemt bouw en 1931, terwijl het badhuis in 1925 open ging. Het daadwerkelijke opnamemoment en de soort werkzaamheden zijn niet vastgesteld. NHA / Beeldcollectie gemeente Heemstede, inv. 3073. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Het leven om de hoek — 1932. Winkelgevels aan de Raadhuisstraat tussen nummer 2 en de Postlaan. Dit is de omgeving van de straat. NHA / Beeldcollectie gemeente Heemstede, inv. 1379. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Duitse soldaten door de Postlaan — Mei 1945. Een colonne trekt langs het kerkgebouw van de Nederlandse Protestantenbond. Het archief noemt mei 1945. de beschrijving van Hans Krol vermeldt 6 mei, HeerlijkHeden 7 mei; de exacte dag is niet uit oorspronkelijke opnamegegevens vastgesteld. NHA / Beeldcollectie gemeente Heemstede, inv. 5899. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
NPB-kerk aan de Postlaan — 7 november 1926 · archiefdatering. De NPB-kerk aan de Postlaan, met de omliggende woningen. Archiefdatering: 7 november 1926; de exacte opnamedag is niet bevestigd. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 3276. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
NPB-kerk aan de Postlaan — 1938. NPB-kerk aan de Postlaan. Archiefdatering: 1938. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 3278. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
NPB-kerk aan de Postlaan — 1940. NPB-kerk aan de Postlaan. Archiefdatering: 1940. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 3279. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Postkantoor in de gemeentegids — 1925. Postkantoor in de gemeentegids. Archiefdatering: 1925. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 3351. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Post- en telegraafkantoor — 1930. Post- en telegraafkantoor. Archiefdatering: 1930. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 3347. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Ansicht van het postkantoor — 1925. Ansicht van het postkantoor. Archiefdatering: 1925. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 5493. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Raadhuisstraat met postkantoor — 1920. Raadhuisstraat bij de Postlaan, met tramsporen en het postkantoor rechts. Archiefdatering: 1920; de opnamedatum is onzeker. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 5227. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Raadhuisstraat bij de Postlaan — 1948. Trams op de Raadhuisstraat bij de Postlaan, met het postkantoor rechts. Archiefdatering en uitgavejaar: 1948; de opname kan ouder zijn. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 5230. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Postlaan 2, Vosse B.V. — 1975. Postlaan 2, Vosse B.V. Archiefdatering: 1975. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 1317. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Postlaan richting Raadhuisstraat — 1989. Postlaan richting Raadhuisstraat. Archiefdatering: 1989. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 1318. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Postlaan 26 en 28 — 1989. Postlaan 26 en 28. Archiefdatering: 1989. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 1319. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Bloemenkiosk bij de Postlaan — 1980. Bloemenkiosk bij de Postlaan. Archiefdatering: 1980. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 1436. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Raadhuisstraat nabij de Postlaan — 1980. Raadhuisstraat nabij de Postlaan. Archiefdatering: 1980. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 1438. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Raadhuisstraat, hoek Postlaan — 1980. Raadhuisstraat, hoek Postlaan. Archiefdatering: 1980. NHA / Beeldcollectie van de gemeente Heemstede, inv. 1435. Kosteloos gebruik volgens NHA. Archiefrecord.
Grenzen en vervolg
Onbekend blijven: de meeste aannemers/opdrachtgevers, eerste bewoners vanaf de bouw, individuele woningbouwsommen en eerste koopsommen, exacte opleverdata bij discrepanties, enkele architectenhandtekeningen, het primaire bewijs voor Pieter Post als naamgevingsmotief en de perceelrelatie tussen Postlaan 2 en het badhuis. Voor P.F. Visser is geen gelezen primaire adresbron gevonden. Het aanvullende onderzoek bevestigt J. C. L. Mok, aannemer, op Postlaan 13 in het adresboek van 1940. Dit bewijst geen eerste bewonerschap of rol als bouwer van dit huis.
De volgende noodzakelijke bronnen voor individuele bouwsommen zijn originele aanvraagformulieren, kostenopgaven, bestekken en correspondentie in papieren bouwdossiers. Voor koopsommen zijn kadastrale/notariële overdrachten nodig. Niet alle stukken zijn digitaal openbaar: de gemeentelijke tekeningenwebsite is geen volledig digitaal persoons- of kostendossier. Gemeentelijke uitleg / NHA-uitleg.
Bedragen blijven nominale guldens; er is geen schijnpreciese euro- of inflatievergelijking gemaakt. Onderzoek naar huidige particuliere bewoners is geen onderdeel van deze publicatie.
AANVULLEND ONDERZOEK
Historische bewoners
Gevonden bronnen, met hun beperkingen.
Postlaan 4 · 1923–1924
Jorritsma verhuisde zijn bedrijf naar de Postlaan
De bouwer was niet alleen met de straat verbonden door bouwplannen. In september 1924 meldde Haarlem’s Dagblad dat de zaak van R. Jorritsma, timmerman en aannemer, van Binnenweg 53 naar Postlaan 4 was verplaatst. Een gevonden-voorwerpenbericht noemt Jorritsma op hetzelfde adres al op 2 mei 1923.
De handelsregistermelding dateert de berichtgeving over de bedrijfsverplaatsing, niet noodzakelijk de feitelijke verhuizing of bewoning.
Het adresboek van 1929 vermeldt M. Th. van Leer aan Postlaan 6. Ook de straatlijst van 1930 noemt hem daar. Daarmee staat een vooroorlogse bewoner vast, maar nog niet wie het huis vanaf de bouw bewoonde.
Een adresboek is een momentopname. Het bewijst geen eigendom, exacte verhuisdatum of eerste-bewonerschap; namen van overige gezinsleden kunnen ontbreken.
Het adresboek van 1930 noemt A. Mooldijk, bouwkundig opzichter, op Postlaan 8. Dat geeft een eigentijdse bevestiging naast de al opgenomen familieherinnering over het huis. De precieze koop- en verhuisdatum blijft nog onbekend.
Een adresboek is een momentopname. Het bewijst geen eigendom, exacte verhuisdatum of eerste-bewonerschap; namen van overige gezinsleden kunnen ontbreken. De familiepublicatie spreekt over aankoop in 1930; een vermeldingsjaar in een adresboek mag niet als precieze transactiedatum worden gebruikt. De krantenviewer dateert het jaarboek op 1 januari; dat is geen zelfstandig bewezen peildatum voor iedere individuele adreswijziging.
Aan Postlaan 9 was Huize Modern gevestigd. Het adresboek van 1930 noemt L. G. Kool en bevat een grote advertentie voor oppersen, ontvlekken, chemisch reinigen, reparaties en maatwerk voor dames- en herenkleding. De Postlaan was dus ook een plek waar een bedrijf klanten ontving.
Bewijst het bedrijfsadres en het aangeboden werk in 1930. Het bewijst geen exclusieve woonfunctie, eigendom of startdatum.
Het adresboek van 1929 noemt G. Kraai, brandstoffenhandel, aan Postlaan 13. In het adresboek van 1940 staat daar J. C. L. Mok, aannemer. De bronnen laten een verandering van geregistreerde bewoner of gebruiker zien; de datum en aanleiding van die wisseling zijn nog onbekend.
Een adresboek is een momentopname. Het bewijst geen eigendom, exacte verhuisdatum of eerste-bewonerschap; namen van overige gezinsleden kunnen ontbreken. Deze vermeldingen bewijzen niet dat Mok het huis gebouwd heeft.
M. A. Kostka wordt in het adresboek van 1929 omschreven als koopman in glas, met het adres Postlaan 24. De straatlijst van 1930 noemt hem daar opnieuw. Zijn beroep voegt een klein stukje toe aan het beeld van de vroege bewoners van de straat.
Een adresboek is een momentopname. Het bewijst geen eigendom, exacte verhuisdatum of eerste-bewonerschap; namen van overige gezinsleden kunnen ontbreken. De beroepsvermelding bewijst geen winkel of glaswerkplaats in het huis zelf.
Nummer 26 krijgt nu een preciezer bewonersverhaal. Het adresboek van 1929 noemt D. H. Horn, oud-hoofdmachinist bij Mij. Nederland. In het adresboek van 1930 staat H. van Tongeren, ingenieur, op dit adres; in 1931 en 1932 staat hij er ook. Dit adresbewijs past bij het bestaande verhaal over uitvinder Herman van Tongeren, die in een huis aan de Postlaan proeven deed.
Een adresboek is een momentopname. Het bewijst geen eigendom, exacte verhuisdatum of eerste-bewonerschap; namen van overige gezinsleden kunnen ontbreken. Het adresboek gebruikt de initiaal H.; de koppeling met uitvinder Herman van Tongeren combineert dit primaire adresbewijs met De Heemsteder 15 april 2015. Een precieze verhuisdag of laboratoriumruimte op nummer 26 is niet onafhankelijk bewezen.
De straatlijst van het adresboek van 1930 noemt D. Grilk op Postlaan 30. Het adresboek van 1931 vult zijn beroep in: handelsagent. Daarmee hebben ook de huizen bij de Dreef een vroeg gezicht gekregen, zonder hem als eerste eigenaar aan te wijzen.
Een adresboek is een momentopname. Het bewijst geen eigendom, exacte verhuisdatum of eerste-bewonerschap; namen van overige gezinsleden kunnen ontbreken.
De bouwdossierinventaris vermeldt het badhuis uit 1924 bij Postlaan 3, in toegang 1552, inventarisnummer 17269. Daarmee is een historisch archiefadres gevonden; de relatie met huidige adressen of percelen is nog niet gereconstrueerd.
Geen bouwsom of eerste koopsom in het geraadpleegde detailrecord. Niet bewezen dat dit dossier een kostenbegroting bevat. Inventarisjaar is geen zelfstandig bewezen opleverjaar.
Bij het Noord-Hollands Archief staat dit bouwplan in toegang 1552, inventarisnummer 3137, gedateerd 1922. Dit is een concrete vindplaats voor nader onderzoek in de oorspronkelijke stukken.
Geen bouwsom of eerste koopsom in het geraadpleegde detailrecord. Niet bewezen dat dit dossier een kostenbegroting bevat. Inventarisjaar is geen zelfstandig bewezen opleverjaar.
Bij het Noord-Hollands Archief staat dit bouwplan in toegang 1552, inventarisnummer 5137, gedateerd 1925. Dit is een concrete vindplaats voor nader onderzoek in de oorspronkelijke stukken.
Geen bouwsom of eerste koopsom in het geraadpleegde detailrecord. Niet bewezen dat dit dossier een kostenbegroting bevat. Inventarisjaar is geen zelfstandig bewezen opleverjaar.
Bij het Noord-Hollands Archief staat dit bouwplan in toegang 1552, inventarisnummer 6133, gedateerd 1926. Dit is een concrete vindplaats voor nader onderzoek in de oorspronkelijke stukken.
Geen bouwsom of eerste koopsom in het geraadpleegde detailrecord. Niet bewezen dat dit dossier een kostenbegroting bevat. Inventarisjaar is geen zelfstandig bewezen opleverjaar.
Bij het Noord-Hollands Archief staat dit bouwplan in toegang 1552, inventarisnummer 6810, gedateerd 1921. Dit is een concrete vindplaats voor nader onderzoek in de oorspronkelijke stukken.
Geen bouwsom of eerste koopsom in het geraadpleegde detailrecord. Niet bewezen dat dit dossier een kostenbegroting bevat. Inventarisjaar is geen zelfstandig bewezen opleverjaar.
Bij het Noord-Hollands Archief staat dit bouwplan in toegang 1552, inventarisnummer 7926, gedateerd 1928. Dit is een concrete vindplaats voor nader onderzoek in de oorspronkelijke stukken.
Geen bouwsom of eerste koopsom in het geraadpleegde detailrecord. Niet bewezen dat dit dossier een kostenbegroting bevat. Inventarisjaar is geen zelfstandig bewezen opleverjaar.
Volgens familie-informatie in De Heemsteder was A. Mooldijk tijdens de oorlog actief in het verzet. In zijn huis aan Postlaan 8 was een schuilplaats voor hem ingericht, voor het geval hij in gevaar kwam. De herinnering kwam van zijn schoonzoon Henk Roskamp.
Geen onafhankelijke eigentijdse verzetsregistratie gevonden. De schuilplaats was volgens deze bron voor hemzelf; geen grond om hier opvang van Joodse onderduikers van te maken. Locatie in het huis en aard van verzetswerk onbekend.
Het Familieboek Ort beschrijft hoe Geertruida (“Dee”) Schuitenvoerder en haar drie kinderen in november 1945 aan Postlaan 10 kwamen wonen. Tijdens de oorlog had het gezin Den Helder, Den Haag en Bilthoven als verblijfplaatsen gehad. De verhuizing naar de Postlaan was volgens deze familiegeschiedenis een nieuw begin na jaren van verlies en gedwongen vertrek.
Zelfgepubliceerde familiegeschiedenis, niet bevestigd met bevolkingsregister of koopakte. Verhaal bewijst geen eigendom, eerste bewoning of exacte verhuisdag. Familieportretten hebben geen aangetoonde vrije gebruikslicentie: alleen bronlink.
Raadhuisstraat 27, tegenover de mond van de Postlaan · 25 juli 1944
Verzet tegenover de Postlaan
Tegenover de mond van de Postlaan stond tijdens de oorlog het politiebureau. De Historische Vereniging beschrijft een overval op 25 juli 1944 om vijf arrestanten te bevrijden die zich niet hadden gemeld voor de Arbeidsinzet. De actie mislukte gedeeltelijk; verzetsman Marinus Vaumont werd door een politieagent doodgeschoten. Dit verhaal hoort bij de directe omgeving van de straat.
Secundaire reconstructie; originele politie-/verzetsstukken zijn in dit vervolgonderzoek niet bekeken. Gebeurtenis vond niet in een Postlaanwoning plaats. Alleen als verhaal over straatomgeving tonen.
Het Noord-Hollands Archief bewaart de foto van Duitse soldaten die langs de kerk aan de Postlaan lopen. De catalogus dateert de opname in mei 1945. De kerk maakt de plaats herkenbaar. Een precieze opnamedag is nog niet uit oorspronkelijke opnamegegevens vastgesteld.
Geen nieuw primair bewijs voor 6 of 7 mei gevonden. Soldaten niet als Canadese bevrijders voorstellen. Bestaande gepubliceerde foto; geen nieuw uniek beeld.
Als achtergrond is het artikel “Architectuur kerkgebouw Postlaan 16 Heemstede en architect Huib Tuninga” van Hans Krol, 15 mei 2013, geraadpleegd. De oorspronkelijke tekeningen en eigentijdse kranten dienen in dit onderzoek als controle. Enkele verschillen, waaronder de inwijdingsdatum, worden bij de bevindingen uitgelegd.